Văn hóa Huế | Homepage
Huế xuân xưa

Huế xuân xưa

🕔04.Oct 2014

Hơn hai mươi năm xa quê hương, tôi đã trở về thăm Huế ba lần, thăm mộ phần Ôn Mệ, thăm cha mẹ , bà con cùng bè bạn và một lần về làm đám cưới cho con gái đầu lòng, nhưng chưa lần nào tôi  được về thăm Huế vào dịp Tết , với mong ước được sống lại khung cảnh  vui tươi, hào hứng, đầm ấm của những  mùa xuân thanh bình thời thơ ấu.

Mong ước thì cứ ước mong tuy biết rằng cũng chỉ là mộng ảo, thời gian đã qua có bao giờ trở lại, cảnh cũ tuy còn đó nhưng nay cũng đã đổi thay, và người xưa đâu còn nữa !!!

Thôi thì đành bắt chước thi nhân“ Đập cổ kính ra tìm lấy bóng, Xếp tàn y lại để dành hơi …”(thơ Vua Tự Đức),chúng ta đành cùng nhau về Huế ăn Tết trong hồi ức,trong kỷ  niệm vậy.

Người Việt Nam mình nói chung dù cho tha phương cầu thực phương trời nào đi nữa, đến mùa Xuân về Tết đến cũng cố dành dụm thu xếp để về quê ăn Tết , nên cứ đến cuối năm là xe đò, xe lửa, máy bay, các phương tiện giao thông công cọng trên toàn quốc bị tắt nghẻn vì qúa tải.

Tôi nhớ lại những năm đi học  ở Sàigòn, cứ đến chiều 24 hay 25 Tết là vội vã chạy ra ga xe lửa gần chợ Bến Thành, nhảy đại lên tàu Xuyên Việt ( Sài Gòn – Đông Hà ) để về Huế ăn Tết . Cứ lên tàu  cho được cái đã rồi sau đó sẽ hát bài ca con cá sống vì nước, năn nỉ với ông kiểm soát viên xin được trả  tiền vé dành riêng cho học sinh – sinh viên, còn đứng hay ngồi có sá gì với tuổi thanh niên ?

Sài Gòn đang nắng ấm mà khi tàu qua khỏi đèo Hải Vân là đã thấy trời mây âm u và se se lạnh ,  khi tàu về ga Huế thì trời đã mưa lâm râm và trong không khí đã nghe mùi vị  ..Tết.

Người Huế đã chuẩn bị ăn Tết cả tháng nay rồi, đường phố đông đúc nhộn nhịp, chợ Đông Ba tấp nập người mua sắm, chợ Hoa Thương Bạc ngàn hoa khoe sắc : cúc đại đóa, cúc vạn thọ, mai vàng rực rỡ, hoa hồng , hoa mẫu đơn, hoa cẩm chướng đỏ trắng, tía hồng và các cây kiểng muôn hình muôn vẻ từ khắp nơi đã được đưa về trưng bày ở đây từ hơn  nửa tháng trước.

Trong khắp hang cùng ngõ hẻm, tử Thành Nội lên đến Kim Long, qua Long Thọ xuống  Bến Ngự , An Cựu , về Vỹ Dạ,  Bao Vinh nơi nơi đều rộn ràng náo nhiệt ,nhà nhà  đều bận rộn làm mứt , gói bánh tét, bánh chưng để cúng ông bà và đón Xuân sang. Vì thế mà trong ba ngày Tết ở Huế, đi đến thăm nhà nào cũng được mời mọc mứt bánh, được  ăn uống thỏa thuê, các món ngon vật lạ trong nhà đều được gia chủ dọn ra mời bà con hay khách qúy.

Từ đầu tháng chạp, nhân những ngày nắng cuối đông hiếm hoi , mạ tôi đã cho phơi cà rốt , củ cải, bí đao, củ kiệu, củ hành  để làm dưa món;  đã mua trữ dừa , củ gừng, hạt sen, thơm, me, cam quật, khoai để làm đủ loại mứt; một phần để cúng Giao Thừa, cúng đầu năm và phần khác để những ngày cuối năm đem đến tận nhà biếu những người có ân nghĩa với gia đình như đi Tết Qúy Thầy trên chùa, qúy thầy dạy học đã dạy dỗ các con mình học hành tấn tới, qúy vị bác sĩ đã tận tình chăm sóc sức khỏe  cho toàn thể gia đình suốt một năm qua.

Càng gần đến cuối năm thì nhịp sống càng hối hả, nhất là chiều ba mươi Tết , mọi người đều cố gắng mua bán hay giải quyết công việc cho xong càng sớm càng tốt để được về nhà lo việc cúng kiến, đón mừng Năm Mới.. Nhưng dù cho có thì thầm van vái thì Trời Phật hay các Đấng thiêng liêng khác cũng không thể cứu gíúp tất cả mọi người,  nên tôi đã thấy rất nhiều chiều ba mươi tết  , năm này cũng như năm khác, những  hình ảnh đã làm lòng tôi xao xuyến từ độ đó. Dưới trời mưa tầm tã, trong cái lạnh cắt da cuối đông, vẫn còn những cụ già tóc bạc phơ, những cậu bé ốm o, tay cầm cành mai còm cỏi, co ro trong chiếc tơi lá, trong tấm nylon mỏng manh, run rẩy  bên vệ đường đã vắng người qua lại và vẫn còn những bà mẹ, bà  chị ngồi nép mình trong góc chợ chiều, cầu mong sao cho nồi cháo, nồi bún vơi đi phần nào  cho nhẹ bớt đôi vai  vì đường  về nhà còn xa lắc xa lơ.

Ba anh em trai lớn chúng tôi, mấy ngày trước đã lo lau dọn bàn thờ, đã chùi mấy bộ đồ đồng sáng loáng, tối ba mươi tết lại phụ ba tôi sắp xếp đồ cúng mà mạ tôi đã nấu nướng sẵn sàng để cúng giao thừa. Khi ba tôi vừa thắp hương khấn nguyện Trời Đất  xong thì tiếng  pháo nổ từ xa đã lác đác vọng về, ba tôi khệ nệ bưng nồi pháo từ trên bàn thờ xuống , mang ra sân thượng thòng xuống trước hiên nhà và quẹt diêm. Thế là hàng trăm hàng ngàn tiếng nổ dòn dã từ nhà này nối tiếp nhà kia chào đón một mùa Xuân mới đầy hy vọng. Cả thành phố Huế reo vui theo tiếng pháo tưởng chừng không dứt, nhưng rồi tiếng pháo cũng dần dần tắt lịm và thành phố đi  ngủ yên lấy sức dành cho sáng mai mồng một, ngày đầu năm.

Thuở ấy , ngày Tết người Huế mình còn tin tưởng và kiêng cử nhiều điều theo lề thói từ xưa như chuyện Xuất Hành Đầu năm, chuyện Đạp Đất. Tin rằng vận mệnh mình và gia đình sẽ tùy thuộc vào người nào bước chân vô nhà mình đầu tiên trong ngày mồng một, người tốt, giàu sang sẽ đem lại những điều tốt lành và may mắn, người xấu sẽ mang đến rủi ro và thất bại. Cho nên nhiều khi nhà đóng cửa suốt ngày mồng một không tiếp ai, hoặc là gia chủ đã điều đình với người nào mà họ nghĩ là tốt và yêu cầu họ đến đạp đất nhà mình.

Buổi sáng ,nhà tôi , sau khi cúng xong , anh em chúng tôi sắp hàng chúc tết Bà Nội, Ba Mạ tôi để lãnh tiền lì xì rồi chạy tuốt lên Cầu Đất cúng Ôn Ngoại và cũng được Mệ Ngoại lì xì cho ít đồng để đi đánh Nhứt Lục , Bài Vụ hay Bầu Cua Cá Cọp.

Tôi không có ý định viết một tiểu luận về cờ bạc nhưng nói đến Tết Huế là phải nói đến cờ bạc ba ngày Tết, cờ bạc ngoài đường và cờ bạc trong nhà,  vì thời gian qúa lâu , có qúa nhiều đổi thay nên có nhiều môn cờ bạc không còn tồn tại nữa . Do đó ngày nay nói đến tên chúng, những người trẻ cũng không biết là môn chơi gì thì làm sao hiểu được cách chơi ?. Vì vậy, khi nhắc đến môn chơi gì có vẽ xa xưa, là lạ một chút  thì tôi sẽ nói sơ qua để các bạn trẻ hôm nay có một khái niệm về những trò chơi của những người trẻ tuổi ngày trước.

Sáng mồng một bước ra khỏi nhà là đã thấy rải rác bên hiên nhà dọc theo dãy phố hàng chục bàn Nhứt Lục , môt anh trung niên hay một bác lớn tuổi cầm cái, anh trung niên này có thể ngày hôm qua là anh thở hớt tóc trong xóm, bác cao tuổi nọ có thể là bác thợ sửa xe đạp trước trường Thượng Tứ, cũng vì túng thiếu nên tạm quên vui ba ngày Tết , ra đứng giữa đường mong kiếm một mớ tiền phụ giúp vợ con.

Chung quanh bàn là năm , ba cậu chen chúc đặt tiền ; cách năm mười thước là một nhóm đánh Bài Vụ , cũng  một thím ngồi làm cái , thím ni chiều hôm qua cũng đang còn bán gánh cháo vịt tại nơi đây, và cũng năm ba thằng con nít ngồi chồm hổm đặt tiền. Cũng cách một khoảng vài thước là một nhóm đánh Bầu Cua, cũng toàn là con nít chín mười tuổi trở lên, chồm lên nhau đặt tiền, nhiều khi chửi rủa nhau ỏm tỏi, đánh nhau, vật lộn nhau giữa đường phố ngập tràn xác pháo.

Nhưng Bài Nhứt Lục là bài chi rứa ?-  Người ta trải trên cái bàn một tấm vải vẻ sáu mặt của con xúc xắc : Nhứt, Nhì, Tam Tứ, Ngũ, Lục; người làm cái có một cái dĩa đựng 3 con xúc xắc và một cái chén úp lại để che cho không ai thấy ba con xúc xắc . Người cầm cái cầm bộ chén dĩa lên lắc vài lần, khi nhà cái đặt chén xuống là các con bạc ưng đặt mặt nhứt hay mặt nhì, mặt tam hay mặt lục chi đó thì cứ đặt tiền vào ô mặt đó. Khi nhà cái dở chén ra và hô to: “hai tam  một lục” chẳng hạn thì ai có đặt tiền hai mặt tam mặt lục sẽ được nhà cái chung, còn ai đặt các mặt khác thì thua, bị cái lùa tiền. Vì ra 2 mặt tam nên nhà con đặt mặt tam  sẽ được chung 2 lần tiền.

Bài Vụ là con Vụ làm bằng gỗ có khắc 8 mặt hình 8 con vật: voi trắng ,ngựa hồng, trâu xanh,heo đen, tôm vàng, cá đỏ, rùa và ếch thì màu chi cũng được. Một miếng giấy to cũng vẽ hình 8 con vật đó. Khi nhà cái xoay vụ và đậy chén lại thì nhà con thích con vật gì thì đặt tiền vào hình con vật đó. Nhà cái dở chén hô:” trâu xanh” thì ai đặt Trâu trúng 1 ăn 6 lần tiền.

Rứa thì Bầu Cua Cá Cọp là bài chi ? Cũng giống như Bài Nhứt Lục, nhưng thay vi các mặt Nhứt Lục là hình các con Bầu đỏ, Cua xanh , Gà vàng, Tôm nâu, Nai vàng, Cá trắng. Cách chơi giống Nhứt Lục chỉ có cái khác là thay 3 con xúc xắc làm bằng xương , nguời ta làm 3 con xúc xắc bằng giấy cứng có in hình 6 con bầu, cua, cá….không có con cọp trong bài này nhưng người ta nói cho luôn vần mà thôi. Vào thời này chuyện Chưởng Kim Dung Cô Gái Đồ Long đang thịnh hành nên có người nhại một bài hát có những câu hát vui như :” Có Cô Gái Đồ Long lắc Bầu Cua-Lắc một cái ra ba con gà mái -Chung hết tiền….Đi trốn liền……”

Và hình ảnh này là hình ảnh chung cho toàn thành phố Huế những mùa xuân 49-50-51-52-…. Nếu có qúy vị nào thử đạp một vòng xe quanh thành phố,  qua chợ An Cựu, Chợ Kim Long, Chợ An Hòa, chợ Vỹ Dạ  hay bên Cồn Hến, đường Hàng Bè hay đường Gia Hội , ở đâu cũng đầy những bàn  Nhứt Lục hay Bài Vụ , ở đâu cũng có Bầu cua cá cọp cả và đại đa số con bạc là con nít.

Bài Chòi thưòng được chơi ở thôn quê, có một hai cái Tết , người ta cũng tổ chức làm nhà chòi để chơi môn này ở vườn hoa Nguyễn Hoàng nhưng có lẽ không đuợc dân chúng ưa chuộng nên sau này không thấy xuất hiện nữa. Bài Chòi  dùng bộ Bài Tới để chơi nhưng thay vì những tay chơi ngồi tụ họp trên bộ phảng, trên giường trong nhà thì nay mỗi người ngồi riêng một cõi trong cái chòi và có người cái hô tên con bài bằng những câu hò. Ví dụ người ta hò câu :” Chầu rằng đã có trăng non, để anh lên xuống có con anh Bồng” là con Tám Bồng thì người mô có con Bồng sẽ cầm cái mõ treo trong chòi gõ lên cho nhà cái biết để mang con bồng tới.

Ngoài ra còn một loại Bài nữa gọi là Bài Thai hay Bài Tiệm là loại bài đặc biệt của xứ Huế cũng dùng bộ Bài Tới, người cái rút ra một con , rồi tùy theo con đó là con gì mà đặt lời hò tới hò lui ra câu đố cho người ta đoán, đoán trúng thì được thưởng , đoán trật bị thua tiền, nhưng phần nhiều là trật . Loại Bài này ngày nay đã tiêu vong , không còn nghe ai nói tới nữa.

Người Huế khá lớn tuổi thì không thích cờ bạc ngoài đường như vậy mà lại thích chơi ở trong nhà ,quây quần trong gia đình với bà con bạn bè hay xóm giềng trong ba ngày tết. Thường thương các ông ưa  chơi xì lát  21 nút ( 22 nút là bù), các tê, xì phé đều dùng bộ bài Tây : Xì-Đầm- Bồi- Già v.v. Các Mệ, các chị thì ưa chơi Bài Tới, Xâm Hường hay Tứ Sắc.

Về phần Bài Tây thì bài Xì lát không có chi đáng nói nhiều, bài Các Tê đánh 4 người, có tính cách giải trí không ăn thua lớn, bài Xập Xám thời này chưa xuất hiện, chỉ có bài xì phé là có nhiều điều cần nói.

Bài Xì Phé còn gọi là Xì Tố  có 2 cách chơi  :  chơi 28 con hay 32 con bài tây , chỉ lấy từ con 7 hay con 8 trở lên con xì ( A). Phé có nghĩa là đôi , là hai con giống nhau, ai có nhiều đôi là thắng, nhưng ba con giống nhau thì lớn hơn 2 đôi.. v.v.  và cứ tính theo thứ tự sau đây : Lớn nhất là Tứ Qúy ( 4 con giống nhau), thứ nhì là Đồng Hoa ( 5 con bài cùng một nước Cơ hay nước Rô , nước Chuồn, nước Bích,..)., thứ ba là Mụn Xẩu( 3 con và một đôi) , thứ tư là Suốt ( 5 con bài liên tục Xì -Già- Đầm- Bồi-Mười).

Tố là cách đi tiền, ví dụ người đi trước ra giá 10 đồng, người sau tố thêm 30 đồng, rồi người kế tiếp theo xuôi hay có quyền tố lên 100 đồng chẳng hạn, ai bài xấu liệu chịu không nổi thì bỏ bài, chịu thua non,  còn muốn theo thì phải bỏ tiền thêm ra chiếu bằng người đi trước mới được thò tay bắt bài.

Đây là một loại bài rất khó đánh, rất trí tuệ , rất gan dạ đôi khi phải liều lĩnh, phải lừa phỉnh, phải nói dối.vv.. Nó gần giống như bài Poker của Mỹ tuy có khác rất nhiều điều.. Vì sự ăn thua qúa lớn và qúa mau chóng cho nên sinh ra nhiều điều gian dối. Có ông bạn tôi sau nhiều năm sống chết , ngụp lặn nổi trôi với loại bài này đã trịnh trọng tuyên bố là:” Độ này tôi không chơi Xì Phé nữa , và tuyệt đối không chơi  Xì Phé với bạn bè” . Kể cũng phải vì nó có vẻ sát phạt qúa, và lừa bịp nhau qúa. Và cũng vì vậy mà ngày nay môn Xì Phé cũng đã lui về Dĩ vãng nhường bước cho một trò chơi mới , hấp dẫn hơn và sòng phẳng hơn là Xập Xám hay còn có một cái tên khác là Mười Ba Con Ma.

Nhân nói đến Xì Phé tôi xin kể một chuyện có thật để mua vui cho các bạn đầu năm .

Có một lần trong một canh xì phé cũng giữa bạn bè và những người quen thân với nhau, sau khi tố qua tố lại, đống tiền trên chiếu khá lớn , 3 người kia đã bỏ cuộc, chỉ còn lại 2 tay chơi là chú em ruột của tôi và một người bạn là một Chiêm Tinh Gia chuyên coi Tử Vi -Bói Toán – Đẩu Số rất nổi tiếng ở Quận Cam-Cali.

Đến phiên chú em tôi đi tiền , chú hối hả lùa tất cả đống tiền còn lại của mình ra chiếu và hùng dũng nói :

” Tapis” ( tapis tiếng Pháp là cái thảm, nhưng tiếng lóng trong xì phé là Đánh Hết Láng, có nghĩa là còn bao nhiêu tiền tính bấy nhiêu).

Ông bạn Chiêm Tinh Gia nhướng mắt ngạc nhiên, ngẫm nghĩ thiệt là lạ , mình 3 con xì, ăn hết 99 phần trăm , mà sao hắn dám đánh ẩu như rứa, chẳng khác chi đưa đầu vào miệng cọp, xuôi tay cho Mệ nuốt. Bộ bài có 4 con Xì mà mình đã có 3 con, không lẽ hắn còn con thứ tư ? Con bài tẩy là con xì hắn mới Suốt, mới thắng mình được, mà khả năng này hiếm lắm. Tuy nhiên , anh ta cũng có chút lo ngại nên mới nhìn sắc mặt chú em tôi rồi nói :

” Nì ! mi có lỡ miệng tố dọa thì cho mi lấy tiền tố lần cuối cùng lại đi , tau 3 con xì rồi đó ! tau không thể bỏ được , thế nào tau cũng phải bắt ván bài ni”.

Chú em tôi mau chóng trả lời :

” Không bàn cãi, cứ lật bài ăn tiền”.

Vừa nói chú em tôi vừa vói tay lấy bao thuốc đầu lọc để bên cạnh và bật hộp quẹt ga châm thuôc hút. Không biết hồi hộp ra sao mà tay chưn lọng cọng, ngọn lửa ga xanh lè mà sao điếu thuốc không chịu đỏ, bàn tay lại run run, mặt mũi lại trắng bệch, đầy vẽ lo âu. Chú nhìn lại mới hay mình vừa ngậm điếu thuốc ngược đầu , thay vì ngậm cái đầu lọc vào môi , chú lại đem lửa đốt đầu lọc nên điếu thuốc không cháy được.

Tất cả mọi cử chỉ, nét mặt xanh trắng, bàn tay run rẫy, điếu thuốc ngậm ngược chiều của chú em tôi đều không qua khỏi đôi mắt tinh tế và bộ óc lý luận sắc bén của Chiêm tinh gia.  Anh ta biết chú em tôi đã hố, đã lỡ dọa dẫm và quyết định lùa đống tiền của mình ra để cuối cùng hốt hết đống tiền trên chiếu. Anh ta lật bài của chú em và bổ ngữa khi thấy con xì bích to như cái quạt nằm chình ình trước mặt. Bài chú em tôi thắng, Bài Suốt ăn Bài 3 con Xì. Chú em vừa hốt tiền , vừa cười anh bạn Chiêm Tinh Gia :

“Chuyện lạ chưa tề ! Chuyện trên trời dưới đất chi anh cũng biết cả, đời công đời tư chi của ai ở trên đời ni dù cho ở bên Tây bên Tàu anh cũng biết cả mà răng con Xì ở trước mắt anh có mấy gang tay mà anh không biết ?”.

Thì ra chú em tôi là một kịch sĩ đại tài, tất cả cử chỉ, điếu thuốc , bàn tay run đều do chú cố tạo ra để đưa địch thủ vào tròng mà thôi. Nói tóm lại là lừa nhau, là bịp nhau. Từ đó ông Chiêm Tinh Gia thề không đánh Xì tố nữa, nhưng vẫn tiếp tục hành nghề Tử vi- Đẩu Số  và càng ngày càng nổi tiếng hơn xưa.

Nói chuyện bài bạc của mấy ông mà không kể chuyện Xâm Hường với Tứ Sắc của mấy bà thì mấy Bà kiện chết.

Xâm Hường là một trò chơi tao nhã của cung đình và các nhà quyền qúy ngày xưa. Bộ bài của vua quan làm bằng ngà voi thật rất mắc tiền, bộ bài của dân gian làm bằng xương hay bằng gỗ, đôi lúc được làm bằng tre. Ba con bài lớn được khắc các chữ Trạng Nguyên- Bãng Nhãn- Thám Hoa và tiếp theo là Cử nhân và Tú Tài v.v…Người ta đổ 6 con xúc xắc vào trong một cái bát lớn và tính điểm tùy theo con Tứ màu đỏ ( gọi là con Hường) nhiều hay ít để lấy thẻ. Ví dụ một con Tứ ( nhất Hường) lấy 1 thẻ, 2 con Tứ ( nhị Hường ) lấy 2 thẻ nhưng 3 con Tứ ( tam Hường ) thì lấy được 8 thẻ. Nếu đổ ra được 4 con Tứ (gọi là Tứ Hường ) thì được lấy thẻ Trạng Nguyên. Đổ ra 5 con nhứt, hay năm con nhì hoặc năm con khác con Tứ cũng được lấy thẻ Trạng Nguyên, nhưng nếu có người khác lấy trước rồi thì đành lấy 2 thẻ Bãng Nhãn và Thám Hoa vậy. Đổ ra 6 con theo thứ tự 1,2,3,4,5,6, thì gọi là Suốt cũng lấy được thẻ Bãng Nhãn hay Thám Hoa hay còn gọi là Trạng Em. Nói sơ sơ như rứa để chúng ta có một khái niệm chứ thực ra còn nhiều chi tiết và luật lệ nữa. Trò chơi này có tính cách gia đình , có thể 7 hay 8 người cùng chơi được nên nhiều gia đình người Huế rất ưa chuộng thành ra nhiều khi Tết đã hết rồi mà nhiều chàng trai si tình  nhiều đêm đạp xe qua nhà nàng cho đỡ nhớ vẫn còn nghe tiếng leng keng của mấy con xúc xắc reo vui trong nhà những người đẹp mà mình đang mơ tưởng.

Nhưng loại bài mà mấy bà , mấy mệ có chút máu me mê say nhất vẫn là bài Tứ Sắc. Cũng có các tên gọi như các con Cờ Tướng : Tướng Sĩ Tượng- Xe Pháo Mã và Tốt đen,nhưng hình thức và cách chơi khác hẳn cờ tướng. Con bài nhỏ bằng ngón tay và có 4 màu (Tứ Sắc : xanh ,đỏ, trắng, vàng). Loại bài này rất hấp dẫn người chơi nên có tuổi thọ lâu dài, từ nhỏ tôi đã thấy bà cô tôi và các mệ say mê mà ngày nay vẫn còn nhiều người ham thích, thỉnh thoảng những người bạn già khi gặp nhau cũng còn rủ nhau xây sòng  mua vui.

Tôi có một kỷ niệm vui về bộ bài này nên  đã gần 65 năm qua mà tôi vẫn còn nhớ rõ như in. Năm 1948 tôi học lớp tư ( lớp 2 ngày nay) với Thầy Đàng, một hôm thầy kêu lên bảng trả bài Việt Sử , tôi nhắm mắt đọc làu làu :

“ Vua Lê Long Đỉnh vì ham mê  Bài Tứ Sắc nên khi lâm Triều không ngồi được mà chỉ nằm nên được gọi là Vua Ngọa Triều…”.

Bỗng nghe tiếng hét :

“ Ui Chao ơi ! Mụ Cô Mi ! Mi noái chi ? Vua Ngọa Triều vì ham đánh bài Tứ sắc? Tổ cha mi ! Ai dạy mi rứa ? Tửu là Rượu, Sắc là Sắc Dục là Đàn Bà là  Mê gái mi biết chưa ?”.

Tui thất kinh hết hồn thưa :

”Dạ thưa Thầy con chỉ thấy bà cô con đánh Tứ Sắc chơ không thấy bà đánh Tửu  Sắc đến nơi !”.

Thấy tôi ngu qúa cuối cùng Thầy cũng cười xòa.

Ngoài việc cho cờ bạc thoải mái trong ba ngày Tết, nhà cầm quyền đương thời còn muốn dân chúng vui chơi sau một năm làm việc cực nhọc và quên bớt chuyện chiến tranh chết chóc, nên đã tổ chức Hội Chợ Từ Thiện nho nhỏ ( Kermesse) trong Trường Thượng Tứ. Hội Chợ gồm có các gian hàng ăn uống, xổ số trúng thưởng, đôi vòng cổ vịt, bắn súng hơi v.v. và một sân khấu giữa trời để diễn Hài kịch hay trình diễn Cải Lương , nói chung ở thời buổi ấy, mọi chuyện rất đơn sơ, nghèo nàn.

Những năm về sau, nhà cầm quyền thời đó mở chiến dịch Bài Trừ Tứ Đổ Tường ( Cờ Bạc, Rượu Chè, Hút Xách, Đĩ Điếm) cho nên cấm đoán rất gắt  các món cờ bạc ngoài đường phố  cũng như tụ tập đánh bạc tại tư gia dù trong dịp Tết nhứt, rất nhiều người hiền lành đứng đắn và danh giá cũng bị tù tội vì đánh bạc. Thay vào đó nhà Cầm Quyền cho phép các Đoàn cải lương trong Nam ra hát, cho tổ chức Hội Chợ có quy mô lớn trong các dịp Tết tại Thương Bạc hay tại Phú văn Lâu với các trò chơi phong phú như các gian hàng máy bay, ô tô đua trên sa bàn, mua vé có trúng thưởng xe đạp hay đồ gia dụng xong chảo, nồi cơm, ly tách, gian hàng hò lô tô cũng có giải thưởng khá lớn bằng các vật dụng như đã kể trên và ngày bế mạc Hội Chợ, người ta còn xổ số lô độc đắc trúng xe hơi và lô đặc biệt một chiếc máy cày.

Đặc biệt là có gian hàng  Mô Tô Bay trong cái giếng làm bằng gỗ độc đáo mà nữ ca sĩ Bạch Yến nổi tiếng ngày nay một thời xuất thân từ đó. Hội Chợ còn có một trò độc đáo khác là đấu Võ Đài, võ Tự Do cũng như Quyền Anh mà đến nay tôi còn nhớ được vài tên tuổi như Võ sư võ Tự Do Huỳnh Tiền và Võ Sư Trịnh Thiếu Anh, cả hai đều  là người Nha Trang, Võ sĩ Quyền Anh Minh Cảnh Sàigòn và Võ sĩ Lê văn Sáu Huế.

Ngày vui rồi cũng trôi qua , tiếng pháo khai trương của các tiệm buôn và tiếng trống của Đoàn Múa Thiên Cẩu ( người Huế ngày đó không gọi là múa lân như ngày nay) dồn dập, vui tươi  báo cho mọi người biết là năm mới đã đến, bao công việc đang chờ đón, hãy chuẩn bị trở về nơi chốn cũ, cật lực làm việc, kiếm tiền để cuối năm lại có dịp để trở về quê hương thăm nhà và đón một Mùa Xuân Hy Vọng Thanh Bình sớm trở về trên đất nước thân yêu../.

Newcastle, 15-9-2011

Quế Chi Hồ Đăng Định

(Theo NhoHue.org)

Similar Articles

Lũ vịt nhà xưa

Lũ vịt nhà xưa

Một buổi trưa mô đó, mạ đi chợ về, trên đôi triêng gióng có thêm

Hũ mắm cà pháo yêu thương

Hũ mắm cà pháo yêu thương

Bà ngoại mất khi tôi còn chưa ra đời, chỉ nghe mạ và mấy dì

Cơm cũ

Cơm cũ

Nhớ chi không nhớ, lại đi nhớ cơm nguội. Mà thiệt, cái bữa đó, tự

Ký ức tuổi thơ

Ký ức tuổi thơ

Tối, đang ngồi chơi ở nhà bạn, bỗng nghe tiếng ve kêu ran lên ngoài

Hè về nhớ những que kem

Hè về nhớ những que kem

Những chùm hoa phượng đầu tiên đã xuất hiện, báo hiệu mùa hè lại sắp

DSC_4190

Tìm kiếm

Danh mục

Có thể bạn quan tâmclose