Văn hóa Huế | Homepage

Ký ức mồng năm

🕔21.Jun 2015
Hồi nhỏ mình vẫn hay nghe thằng Thịnh ” Pháp” đọc câu vè: ” Mồng Năm ngày Tết ăn chơi- Ba thằng chự vịt mang tơi lè kè”. Thằng Thịnh lớn hơn mình mấy tuổi ở với ông bà ngoại nhà ngay ngã ba đầu xóm. Thời đó gia đình ông bà ngoại của Thịnh hoàn cảnh khó khăn nên hình như học xong lớp 5, thằng Thịnh bỏ học và chăn trâu cho hợp tác xã. Thằng Thịnh hay đọc câu vè ni vì theo hắn thì chăn trâu sướng hơn chăn vịt; mồng 5 ngày tết có thể nhốt trâu trong chuồng cho ăn cỏ và đi chơi còn mấy người chăn vịt thì phải túc trực canh vịt ngoài đồng bất kể trời mưa nắng hay dịp lễ tết; bởi vì vịt đàn chạy lung tung sợ phá ruộng lúa rồi sợ mất vịt.


Ảnh: internet

Ở làng mình đúng là sau Tết thì vui nhất là tết mồng 5 coi như nhà mô cũng có thịt vịt, chè kê để ăn cả. Bà nội mình thì thường trưa mồng 5 xắt mấy trái chanh trộn với đường đen cho mấy anh em mình ăn vào đúng giờ Ngọ để được sáng mắt và cả sáng dạ. Ở làng mình cũng có tục hái lá mồng 5. Vui nhất là sáng sớm mấy đứa con nít theo mấy mệ, mấy o lên độn tìm hái các loại lá như Vằn, Bông Bạc, Bò… về trộn chung với nhau phơi nấu nước uống dần. Có năm mình đi theo chú Rô, thằng Thịnh, thằng Thạnh, thằng Lợi, thằng Sơn… lên độn hái lá mồng 5. Chú Rô trèo lên bụi cây cao hái lá; bất ngờ một nhánh cây gãy, chú bị ngã vô ngay bụi xương rồng, gai găm đầy lưng phải mấy ngày sau mới lấy gai xương rồng ra hết…

Sáng  mồng năm , mẹ  đong 10 lon nếp thơm rồi nói: “ Con xách lên đi tết cho ôn Bụi!”. Mình ngạc nhiên: “ Vì răng lại đi tết cho ôn Bụi mẹ?”, mẹ cười: “ Thì ôn đã chích lễ cho con hồi mùa hè đó!”…Năm đó xóm Kế của mình  rất vui khi có thêm một gia đình mời tới định cư đó là gia đình ôn Bụi. Ôn Bụi đi tập kết ngoài Bắc từ năm 1954, làm công nhân nông trường Cờ Đỏ ở Nghệ An, không biết răng hòa bình hơn 10 năm sau ôn mời trở về quê sinh sống. Nhà ôn có đên 10 đứa con, trong đó có con Cúc sau này là bạn học của mình.

Ôn Bụi về làng sinh sống và dựng ngay cái quán ở ngã ba xóm vừa bán quán, vừa gò hàn, sửa xe đạp… Cái quán đó cũng là nơi tụ tập của lũ trẻ con  trong xóm vừa coi ôn hành nghề, vừa bày mấy trò chơi nghịch phá. Nói chung thì ôn Bụi biết nhiều nghề nhưng cũng không phải là một người giỏi nghề. Ví như ôn gò xong cái xoong nhôm, múc nước thử thấy nước chảy ra ngoài là ông lấy mấy ngọn rau khoai bết vô nước hết chảy liền. Còn sửa xe đạp ôn chỉ rành mấy cái đơn giản như vá ruột, sửa con cốc, thay phanh… còn hư hỏng phức tạp thì ôn chịu. Nhưng mần chi thì mần, sáng mở mắt là ôn phải có vô bụng vài ly rượu đế. Ôn uống không nhiều nhưng đều, mắt lim dim và cười rất hiền, ai nói chi cũng mặc; con nít có hỗn ôn cũng chỉ nói: “ Mày ưa tau bồn vứt xuống ruộng khôn!” cho vui vậy thôi!

Bởi tính ôn hiền rứa nên mấy đứa con nít xóm mình tha hồ cầm đồ nghề của ôn phá phách đủ thứ chuyện. Những ngày đầu hè, đi gian nắng nên mình đổ bệnh sốt ly bì mấy ngày, uống thuốc mấy cũng không khỏi. Ôn Bụi chạy xuống nói thằng cu đau cái chi ôn chích lễ cho khỏi liền. Ôn chích lễ đúng là thần diệu, cầm cái kim nhỏ ôn lễ từ đầu đến chân chỉ hơi đau như kiến cắn; chích buổi sáng thì buổi chiều mình đã vùng dậy khỏi giường…Chuyện là vậy nên mẹ nói phải đi tết cho ôn Bụi. Tôi và thằng em lon ton xách bao nếp thơm lên đi tết nhà ôn Bụi. Gặp ông trước cổng nhà là ôn từ chối ngay tắp lự: “ Nhà bây bày đặt, xóm giềng mà tết với nhứt làm chi, mang về đi rồi trưa tau ghé nhà làm cốc rượu!”…

Sáng ni đi làm ngang qua chợ Bến Ngự đã nghe tiếng vịt kêu ” cạp cạp, cạp cạp…” vui tai. Lại nhớ cái dáng liêu xiêu hiền lành của ôn Bụi đi trên đường xóm trưa mồng năm, nhớ hình ảnh của thằng Thịnh sáng mồng 5 năm nào đổ cỏ cho trâu ăn mà miệng cười khoái chí đọc câu vè:” Mồng Năm ngày Tết ăn chơi- Ba thằng chự vịt mang tơi lè kè” mà ước chi được trở lại tuổi thơ để sáng sớm tờ mờ cả bọn gọi nhau ơi ới lên độn hái lá…

                   Phi Tân
(Theo Thừa Thiên Huế)

 

Similar Articles

Hồ nước của tuổi thơ

Hồ nước của tuổi thơ

Ở quê tôi hầu như mỗi xóm đều có một cái hồ nước ở trên

Mùa câu nhái

Mùa câu nhái

Ở quê hết mùa dặm lúa thì đến mùa nhổ lạc (đậu phụng), người lớn

Giếng quê

Giếng quê

Làng tôi, một ngôi làng nhỏ ở miền Trung, không có giếng chung ở đầu

Ngọt ngào đường bát

Ngọt ngào đường bát

Khi những cơn gió lạnh ngày càng thưa dần thì tới mùa đạp mía, nấu

Xa quê, thèm bún nghệ xào lòng

Xa quê, thèm bún nghệ xào lòng

Miền Nam bây giờ đang vào mùa mưa. Sáng đi làm trời nắng như thiêu,

DSC_4190

Tìm kiếm

Danh mục

Có thể bạn quan tâmclose